بستن فاصله بین دندانها (دیاستم)
فاصلهی بین دندانهای جلو (دیاستم) برای بعضی افراد مسئلهی زیبایی است. بستن آن ساده است، اما پیش از درمان باید علت آن مشخص شود.
دیاستم را بسته به علت و اندازه با کامپوزیت یا لمینت، ارتودنسی، یا اصلاح لثه (فرنوم) میبندند. فضاهای بزرگ ابتدا با ارتودنسی تقسیم و بقیه با کامپوزیت بسته میشود تا دندانها بزرگ و نامتناسب دیده نشوند.
بستن فاصلهی بین دندانها در دندانپزشکی زیبایی امروز بهسادگی انجام میشود، اما نتیجهی زیبایی چشمگیری دارد. با این حال بدون تشخیص و درمان علت اولیه، بستن فاصله کار درستی نیست و ممکن است فاصله دوباره باز شود.
درمان بر مبنای طرح لبخند کلی انتخاب میشود؛ زیرا بستن فضای بزرگ با کامپوزیت میتواند دندانهای بسیار پهن و ناهماهنگ بسازد.
علل ایجاد فاصله بین دندانها
- فرنوم بزرگ (بافت نرم بین لثه و لب بالا) که بین دو دندان جلو قرار میگیرد
- نبود یک یا چند دندان یا دندان اضافی
- کوچک بودن دندانهای مجاور یا عدم تناسب اندازهی دندانها با قوس فک
- عادتهای دهانی مثل فشار زبان یا مکیدن انگشت
- بیماری لثه که باعث حرکت و باز شدن دندانها میشود
روشهای بستن فاصله
درمان دیاستم با سه رویکرد اصلی انجام میشود: اصلاح بافت نرم، ارتودنسی و ترمیم زیبایی.
- ترمیم زیبایی: افزودن کامپوزیت یا کامپوزیت ونیر برای فاصلهی کوچک؛ یا لمینت برای نتیجهی ماندگارتر.
- ارتودنسی: برای فاصلهی بزرگ یا ناهمترازی؛ فضا تقسیم و باقیمانده با کامپوزیت بسته میشود.
- جراحی لثه: فرنکتومی (برداشتن فرنوم) با تیغ یا لیزر اگر عامل فاصله فرنوم بزرگ باشد.
مزایای این درمان
نتیجهی سریع
در بسیاری از موارد در یک جلسهی کامپوزیت میتوان فاصله را بست.
روش کمتهاجمی
معمولاً بدون یا با حداقل تراش دندان.
پیشگیری از جمع شدن غذا
فاصلهی بستهشده تمیز کردن را آسانتر میکند.
تشخیص مناسب بودن درمان
چه کسانی کاندیدای مناسباند؟
- فاصلهی کوچک تا متوسط بین دندانهای جلو
- لثهی سالم و دندانهای سالم
- علت فاصله تشخیص و کنترل شده
چه مواردی نیاز به احتیاط یا درمان اولیه دارند؟
- فاصلهی بسیار بزرگ (ابتدا ارتودنسی)
- فرنوم بزرگ درماننشده
- بیماری لثه فعال
- عادتهای مخرب ادامهدار (فشار زبان)
مراحل درمان
معاینه و تشخیص علت
معاینهی بالینی، رادیوگرافی و بررسی فرنوم و تناسب دندانها.
طرح درمان
انتخاب بین کامپوزیت، لمینت، ارتودنسی و جراحی کوچک لثه.
درمان علت
در صورت نیاز فرنکتومی یا شروع ارتودنسی انجام میشود.
بستن فاصله
با کامپوزیت یا لمینت و با حفظ تناسب دندانها.
پیگیری
کنترل پایداری فاصله و آموزش بهداشت.
مراقبتها و توصیههای بعد از درمان
- از جویدن مواد سفت با دندانهای جلو پرهیز کنید.
- در صورت عادت فشار زبان، اصلاح عادت را پیگیری کنید.
- پس از ارتودنسی از ریتینر طبق دستور استفاده کنید.
پرسشهای متداول دربارهی بستن فاصله بین دندانها
فاصلهی دندانها بدون ارتودنسی بسته میشود؟
در فاصلههای کوچک و متوسط بله، با کامپوزیت یا لمینت. فاصلهی بزرگ معمولاً ابتدا به ارتودنسی نیاز دارد.
آیا فاصله دوباره باز میشود؟
اگر علت اصلی (فرنوم، عادت یا بیماری لثه) درمان نشود، ممکن است فاصله دوباره ایجاد شود.
کدام روش ماندگارتر است؟
لمینت پرسلن ماندگارتر است؛ کامپوزیت ارزانتر و قابل ترمیم اما با ماندگاری کمتر است.
فرنکتومی دردناک است؟
با بیحسی موضعی و در مواردی لیزر، معمولاً راحت انجام میشود و بهبود سریع دارد.
برای بستن فاصله بین دندانها (دیاستم)، ابتدا معاینه و مشاوره
تشخیص و طرح درمان مناسب فقط بعد از معاینهی حضوری و بررسی شرایط دهان و دندان شما مشخص میشود. برای هماهنگی نوبت با مطب تماس بگیرید.

دکتر محسن پورحقیقی
دکترای دندانپزشکی از دانشگاه تهران (۱۳۷۵)، تخصص ترمیمی و زیبایی با درجهی ممتاز از همان دانشگاه (۱۳۷۹) و بورد تخصصی؛ دورهی ایمپلنت (۱۳۸۵) و فلوشیپ لیزر با همکاری دانشگاه تهران و دانشگاه جنوای ایتالیا (۱۳۹۴). عضو انجمن متخصصین ترمیمی و زیبایی ایران.
- بورد تخصصی ترمیمی و زیبایی
- فلوشیپ لیزر
- دوره ایمپلنت
- حدود ۲۰ سال سابقه